پس از احداث جاده­ي روستاي كهنه‌ده در جنگل­هاي تحت مديريت اداره­ي منابع طبيعي نوشهر و در جنگل خيرود كه در حال حاضر دانشكده­ي منابع طبيعي دانشگاه تهران، مجري آن است؛ كميته­ي دانشجويي انجمن جنگلباني ايران، گزارشي در روزنامه­ي اعتماد ملي در تاریخ ۲۴/۶/۱۳۸۶منتشر نمود. جوابيه­ي اين نامه كه از اعضاي شوراي اسلامي روستاي كهنه‌ده به روزنامه­­ي مذكور فرستاده شده بود در تاريخ ۲/۷/۱۳۸۶ منتشر شد. اعضاي محترم شوراي اسلامي روستاي مذكور در اين جوابيه مطالب متعددي را بيان نموده بودند.  شايد لازم بود براي روشن شدن برخي مطالب آن، جوابيه‌اي از طرف دانشكده­ي منابع طبيعي دانشگاه تهران و سازمان حفاظت محيط زيست منتشر مي­شد. اما تا اين زمان هيچ حركتي ديده نشده است. با اين توضيح، كميته­ي دانشجويي انجمن جنگلباني ايران لازم مي بينيد كه براي توضيح بيشتر مساله، مطلب زير را انتشار دهد.

اين نامه نه در پاسخ، جوابيه­ي اعضاي محترم شوراي اسلامي روستاي كهنه‌ده، بلكه براي بيان نكاتي ديگر از وضعيت منابع طبيعي اين سرزمين نوشته مي‌شود. به باور اعضاي كميته‌ي دانشجويي انجمن جنگلباني ايران، وضعيت امروزي روستاي كهنه‌ده و آنچه كه در آن در حال رخ دادن است؛ نمونه اي بارز و شاهدي اشكار از ناكارامدي مديريت منابع طبيعي كشور است. چرا كه اين مديريت به­جاي تلاش به­هنگام در تشخيص مسايل و طراحي راه­كارهاي عملي برطرف نمودن آنها، زمان و فرصت­ها را به­طور مداوم از دست مي­دهد. كوتاهي در رسيدگي تا آنجا ادامه مي­يابد كه مسأله به بحران تبديل مي­شود. يا بحران طبيعت سرزمينمان را در هم مي­كوبد و يا لازم مي­شود منابع بسيار زيادي براي مهار بحران­هايي كه در گذشته­اي نه­چندان دور، تنها مسائل كوچكي بوده­اند؛ صرف شود.

هدف از همه­ي اين نامه­ها، ناديده گرفتن فعاليت­ها، فداكاري­ها و پيشينه­ي تاريخي مردم روستاي كهنه­ده نيست. بلكه سوال ما از تمامي مسولين و متوليان دلسوز و متعهد اين است كه چرا بايد مساله‌اي كه به گفته­ي خود روستاييان قابل حل بود، امروزه به چنين سرانجامي ختم شود.

از اعضای محترم شورای اسلامی کهنه­ده بسيار سپاسگذاری می­شود که با نوشته­ی تند خود ضعف ما را در تشخيص حقيقت و بيان مفاهيم آَشکار کرده و فرصت اصلاح خويشتن را برايمان فراهم نمودند. با اين وجود شايسته می­داند مطالب زير را به اطلاع رسانده شود

۱. در نامه­ی اوليه به هيچ وجه، توهينی به اهالی محترم روستای کهنه­ده نشده و حتی صبر و بردباری ايشان مورد ستايش قرار گرفته بود. مخاطبان آن نوشته سازمان جنگل­ها، مراتع و آبخيزداری، سازمان حفاظت محيط زيست و دانشکده منابع طبيعی دانشگاه تهران بودند که به مسئوليت­های خويش در اين مورد بی­توجهی کرده­اند. ای کاش اين مسئولان نيمی از مسئوليت­پذيری آن شورای محترم را در کارهای سازمانی خويش احساس می­کردند.

۲. شورای محترم اشاره داشتند که : "در دوره­ی فئوداليسم، مالک اصلی اين منطقه فردی بوده به نام مهدی باتمانقليچ و مردم ساکن در اين روستا به مساحت يکصد هکتار زمين زراعی و ۴۰ هکتار زمين آبی و افزون بر ۴۰۰ هکتار حق مرتع از فرد فوق­الذکر خريداری نموده­اند." نکته­ی جالب اينکه در معاملاتی که در آن زمان صورت مي­گرفته تاکنون ذکر مساحت به "هکتار" ثبت نشده و چنانچه در آن معامله از اين واحد برای بيان مساحت­ها استفاده شده، شورای محترم می­تواند آن نکته را هم بر مجموعه افتخارات آن روستا بيفزايد. نکته­ی جالب­تر آنکه بر اساس عکس­های هوايي سال ۱۳۳۴، در محدوده­ی مورد اشاره تنها لكه‌ي بسيار كوچكي اراضی غير جنگلی قابل تشخيص بوده (اين لكه در عكس شماره‌ي 1 با پيكان مشخص شده است) و اين مساحت در عکس­های هوايي سال ۱۳۷۳ به ۴۵هکتار افزايش يافته است.

همچنين بر اساس جوابيه ي اعضاي محترم شوراي اسلامي روستاي كهنه ده، صورت­جلسه کميسيون ماده ۵۶ که در سال ۱۳۷۶ محدوده­ي آن روستا را مورد بررسی قرار داده، مستثنيات(زمين­هايي که دارای کاربری غير منابع طبيعی هستند) در محدوده­ی روستای کهنه­ده ابتدا معادل ۱۳۰ هکتار اعلام شد که با اعتراض اهلی موجه گشت. در بررسی مجدد مساحت مستثنيات را ۵۰ هکتار اعلام نموده که موجب تشديد اختلاف دوستان محلی و اداره کل منابع طبيعی گرديده. اميد می­رود مديرکل" فهيم، متدين، دلسوز و دردآشنای مردم محروم" بتوانند بالاخره اين اختلافات را پايان دهند.

۳. شورای محترم تعداد خانوارهای روستای کهنه­ده را ۵۰ خانوار اعلام فرموده و خواستار توجه ما جنگلبانان کوچک به آمار سال ۱۳۸۵شده­اند. شايسته است به جدول زير که جمعيت روستای کهنه­ده را بر اساس اطلاعات مرکز آمار ايران ارايه می­کند توجه فرمايند:

سال آماربرداری            تعداد خانوارها

۱۳۳۵                           ۰

۱۳۴۵                           ۲۸

۱۳۵۵                           ۲۰

۱۳۷۵                           ۲

۱۳۸۵                           ۲۳

به نظر می­رسد تغييرات جمعيتی بيش از هر عاملی به دليل مهاجرت صورت گرفته؛ و جمعيت بسيار اندک سال ۱۳۷۵ هم به اين دليل اتفاق افتاده که آماربرداری در پاييز و يا زمستان، يعنی در فصل­هايي که از دهه هفتاد ديگر اهالی محترم کهنه­ده در آن روستا ساکن نبوده و در قشلاق به­سر می­برده­اند؛ انجام شده است.

شايان ذکر است که بر اساس مطالعات پايان­نامه­ی کارشناسی­ارشد آقای محسن نورزاد مقدم، روستای کهنه­ده در تابستان ۱۳۸۳ دارای ۴۳ باب منزل مسکونی، با معماری و ساختار سنتی مازندرانی است که بسيار زيبا و ارزش­مند می­باشند.

۴. نکته­ی ديگر آنکه احداث راه­های روستايي در جنگل­های انبوه غرب مازندران هرگز بدون قطع درخت مقدور نيست. بنابراين چنانچه ساخت جاده­ای به عنوان زيرساخت توسعه پايدار مورد نظر باشد شايسته است مسيريابی آن به نحوی انجام شود که کمينه­ی آسيب به رويشگاه جنگلی وارد شود؛ ولی قطع درختان پس از تأييد مسير و نشانه­گذاری آنها توسط اداره کل منابع طبيعی، قابل قبول است. در درجه­ی اول تأکيد می­نمايد که بر خلاف نوشته‌ی شورای محترم, مسير جاده­ی کهنه­ده جزيي از شبکه­راه­های جنگلی جنگل آموزشی- پژوهشی دانشکده منابع طبيعی نمی­باشد (اين مسير در تصوير شماره‌ي 2 به طور تقريبي نشان داده شده است). در چنين شرايطی حتما" مدير کل منابع طبيعی غرب مازندران که در نوشته­ی شورای محترم " انسانی فهيم، متدين، دلسوز و دردآشنای مردم محروم" معرفی شده­اند, نسبت به طراحی مسير مناسب و نشانه­گذاری درختان آن اقدام فرموده­اند.

به هر صورت هنوز هم اهالی محترم روستای کهنه­ده و حتی اعضأ محترم شورای اسلامی آن مورد ستايش ما هستند؛ چرا که ايشان همواره در تلاش برای عمران و آبادی ايران­زمين بوده­اند. مشکل اصلی با مسئولان مسئوليت گريزی است که در تحقق وظايف خود کوتاهی می­کنند.

-      چرا پيشنهاد اهالی محترم روستای کهنه­ده در سال ۱۳۸۴ برای خريد زمين توسط منابع طبيعی و يا جابه­جايي مورد توجه قرار نگرفته و اجرا نشده است؟

_-           آيا مسير جاده مورد تأييد اداره­کل منابع طبيعی بوده و درختان مسير نشانه­گذاری شده است؟

-      مديرکل" فهيم، متدين، دلسوز و دردآشنای مردم محروم " چه انديشه­ای برای مهار پيامدهای منفی اين جاده داشته­اند؟ بالاخره تکليف مديريت اين قسمت از آبخيز ۴۵ با کيست و چرا تا کنون برای آن طرح جنگلداری تهيه نشده است؟

-      سرپرست محترم جنگل آموزشی- پژوهشی در چه زمانی از اين واقعه خبردار شده و چه واکنشی نشان داده­اند؟ و اقداماتي كه پس از خبردار شدن انجام داده اند تا به حال چه بوده است؟

بايد توجه داشت که مشکل جاده­سازی در جنگل، قطع چند درخت در مسير آن نيست، مشکل اصلی در پيامدهای احداث جاده، بدون تدبيرهای لازم برای مهار ان‌ها است.

هر روز در گوشه گوشه­ی طبيعت ايران­زمين هزاران اتفاق ناگوار می­افتد که هيچ مسئولی مسئوليت آن­را بر عهده نمي­گيرد. مردم روستای کهنه­ده و طبيعت بی­بديل البرز مرکزی نور چشم ما هستند. چرا نمی­توانيم پايداری طبيعت و ارتقأ کيفيت معيشت اين مردم را در اين سرزمين فراهم کنيم؟

 شورای محترم روستای کهنه­ده، ما جنگل­بانان، به­خصوص دانش­آموختگان دانشکده منابع طبيعی دانشگاه تهران، تا زمانی که نتوانيم چنين تعادلی را در سرزمينمان فراهم کنيم؛ شايسته­ی تمام واژه­هايي هستيم که در نوشته­ی خودتان به ما نسبت داديد، ولی در روزنامه چاپ­نشده بود.

مديرکل " فهيم، متدين، دلسوز و دردآشنای مردم محروم "، خواهشمند است جلسه­ای را با حضور شورای روستای کهنه­ده, سرپرست جنگل آموزشی- پژوهشی و متخصصان اجتماعی- اقتصادی گروه جنگلداری دانشگاه تهران و نيز کارشناسان معاونت محيط طبيعی سازمان حفاظت محيط زيست در محل روستای کهنه­ده تشکيل دهيد. بلکه بتوان پايداری را در اين گوشه از البرز مرکزی با ارتقأ کيفيت زندگی ساکنان آن در هم آميخت. اميد آنکه استادان محترم ما در دانشگاه تهران نيز حداقل زمانی را برای ادای وظايف خود به عنوان جنگل­بان، آن هم در جنگلی که بايد الگوی مديريت پايدار باشد، اختصاص دهند.

مطلب بالا متن نامه ی کمیته ی دانشجویی انجمن جنگلبانی ایران است که در روزنامه ی اعتماد ملی  روز شنبه تاریخ ۱۹/۸/۱۳۸۶ چاپ شده است. در ضمن می توانید نامه ی اول کمیته ی دانشجویی انجمن جنگلبانی و پاسخ اعضای محترم شورای اسلامی روستای کهنه ده را در سایر پست های این وبلاگ ببینید.